مصائب ادامهدار خشکسالی / معضل دامداران گناباد نیازمند تمهید اساسی است
خشکسالی دامنهدار در گناباد این روزها همچنان گریبان دامداران را گرفته و با معضلات آن دست و پنجه نرم میکنند.
خشکسالی، تهدیدی مشترک برای مراتع و معشیت دامداران شهرستان گناباد است که در این روزها به شدت دامداران شهرستان را تحت فشار قرار داده است.
البته این پدیده مختص به شهرستان گناباد نیست و در بیشتر مناطق استان خراسان رضوی با پدیده خشکسالی روبرو هستیم و باید که تمهیدات خاص و ویژهای در این زمینه اندیشیده شود.
محمدرضا نخعی؛ رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان گناباد در این زمینه اظهار داشت:کاهش چشمگیر بارندگی در سال جاری و خشکسالی پیاپی سنوات گذشته یکی از تهدیدهای جدی مراتع شهرستان به شمار میرود.
وی افزود: شهرستان گناباد ۵۸۰ هزار هکتار مساحت دارد که ۵۰۰ هزار هکتار آن را اراضی مرتعی و جنگلی تشکیل میدهد که در شرایط عادی قادر است ۲۰۰ هزار راس دام سبک شهرستان را تعلیف کند.
رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری گناباد خاطرنشان کرد: عوامل اقلیمی یکی از تاثیرگذارترین فاکتورهایی است که به طور مستقیم بر مراتع تاثیر میگذارد و نهایتا کاهش بارندگی در سال ۱۴۰۰ خسارت شدیدی بر مراتع تحمیل و روشهای اصلاح و احیاء را با شکست مواجه کرده است.
نخعی گفت: از آنجا که تولید علوفه و چرای دام و بهره برداری از گیاهان مرتعی به طور مستقیم از مراتع صورت میپذیرد و اساس زندگی خانوارهای روستایی بر پایه دامداری و بهرهبرداری از گیاهان مرتعی قرار دارد؛ بنابراین نقصان بارندگی تهدیدی برای معیشت خانوارهای روستایی نیز محسوب میشود و تبعاتی از قبیل کاهش سرانه دام در خانوار روستایی، افزایش اختلافات و تنازعات بین دامداران مراتع مجاور، افزایش مهاجرت به شهرها را به دنبال دارد.
رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری گناباد درباره بیابان «گیسور» نیز اظهار داشت: منطقه بیابان «گیسور» در مسیر بادهای غالب شهرستان و بادهای ۱۲۰ روزه سیستان و در مجاورت 8 روستا با جمعیتی بالغ بر ۳۰۰۰ نفر قرار گرفته و تمام محدودیتهای محیطی را در خود جای داده است.
نخعی ادامه داد: با عنایت به وسعت ۵۷۰ هزار هکتاری شهرستان گناباد و ۲۳۰۰۰۰ هزار هکتاری اراضی بیابانی که ۱۵۰۰۰ هکتار آن به بیابان منطقه گیسور اختصاص یافته و مبارزه با ریزگردها، حفظ جاده مواصلاتی گناباد – دوغارون ، ایجاد پوشش گیاهی و تولید علوفه و در نهایت ایجاد معیشت پایدار و کاهش مهاجرت روستا نشینان ضرورت انجام طرح مطالعاتی مدیریت بیابان را در این منطقه دوچندان نموده است.
وی تصریح کرد: اراضی تحت تاثیر فرسایش بادی شهرستان بیش از ۱۴۶ هزار هکتار بوده که از این میزان بیش از ۱۲۷ هزار هکتار آن در قالب دو کانون فرسایش بادی است.
وی خاطر نشان کرد: با توجه به همیاری و مشارکت فعال مردم منطقه گیسور در اجرای طرحهای بیابان زدایی و اجرای طرح کمربند سبز برای انجام طرح مطالعاتی مدیریت این بیابان نیازمند ۲۰۰ میلیون تومان اعتبار هستیم.
رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان گناباد از کسب رتبه اول خراسان رضوی طی سالهای ۱۳۹۸ و ۱۳۹۹ در بین استانهای بیابانی کشور و رتبه اول بیابان زدائی استان خبر داد.
وی افزود: شهرستان گناباد به دلیل قرار گرفتن در حوزههای کویر مرکزی و لوت دارای اقلیم گرم و خشک و بیابانی است که حدود ۲۳۱ هزارهکتار از مساحت این شهرستان را عرصه های بیابانی تشکیل می دهد و ۱۲۷۳۱۳ هکتار در محدوده کانونهای بحرانی فرسایش بادی قرار میگیرد.
نخعی گفت: عملیات بیابانزدائی از سال ۱۳۴۵ در این شهرستان آغاز و تاکنون بیش از ۶۰ هزار هکتار از این عرصهها احیاء شده است.
وی افزود: طی سالهای ۹۸تا۹۹ اعتباری حدود ۴.۵ میلیارد تومان به عملیات بیابانزدائی و تثبیت شنهای روان از محل صندوق توسعه ملی و اسناد خزانه به این شهرستان تخصیص یافته که در قالب طرحهای نهالکاری، مدیریت هرزاب، تله رسوب گیر، بادشکن، مبارزه با آفات، مدیریت جنگلهای دست کاشت اجرا است.