نکاتی درباره ی توسعه ی منطقه ی ما
مصاحبه ی اخیر دکتر رجایی را که خواندم نکاتی چند را نوشتم که در ۳ قسمت تقدیم خوانندگان عزیز می شود. در خبرها به نقل از دکتر رجایی آمده بود که توسعه ی گناباد باید برمبنای صنعت باشد و نه کشاورزی. در رابطه چند مساله وجود دارد:
اولا : برای ایجاد اشتغال در بخش صنعت بین ۲ تا ۲/۵ برابر بخش کشاورزی سرمایه لازم است. یعنی به ازای هر شغل که در بخش صنعت ایجاد می شود می توان ۲ تا ۲/۵ شغل در بخش کشاورزی ایجاد کرد. به بیان بهتر برای خیل عظیم بیکاران شهرستان و کشور کشاورزری خیلی بهتر از صنعت است.
ثانیا : صنعت به واسطه ی فناوری های بالا نیازمند نیروی متخصص است که در شهرستان نداریم. معدود افرادی هم که بخواهند برگردند زیرساختی در این زمینه وجود ندارد. بنابراین بازگشت افراد بعید به نظر می رسد.
ثالثا : در وضعیت فعلی نیروهای مقیم شهرستان در زمینه ی کشاورزی بیشتر از صنعت هستند.
رابعا : باتوجه به خشکسالی و کمبود منابع آبی در کشور ضروری است تحقیقات کشاورزی به سمت مقابله با کم آبی و تولید محصولات مقاوم در برابر کم آبی و شوری آب برود.
خامسا : دکتر مدنی از اساتید اقتصاد توسعه معتقد است که توسعه ی ژاپن به خاطر توسعه ی کشاورزی این کشور بوده است. یعنی توسعه ی ژاپن در ۶۰ –۷۰ ساله ی اخیر نبوده بلکه از حدود ۲قرن قبل با پیشرفت کشاورزی توسعه ی ژاپن شروع شد.

اینها مسائلی بود که مختصرا در باره ی نوع پیشرفت منطقه به نظر من می رسد. البته بیان این مسایل به معنای مخالفت من با صنعت نیست چرا که اگر سرمایه گذاری خودش سرمایه بیاورد و نیروی انسانی را هم خودش تامین کند هم مشکلی نداریم. می خواهم بگویم اگر زمانی دولت خودش بخواهد سرمایه گذاری کند باید بداند که اولویت های آن چیست. همچنین صنایعی همچون نساجی و تولید پوشاک که سرمایه اولیه ی کم و اشتغالزایی بالنسبه بالایی دارد مطلوب است و آن هم پیشنهاد می شود.
در قسمت بعدی به نوع نگاه به سرمایه دار اشاره خواهم کرد
به چند دلیل کشاورزی (و دامپروری) محور توسعه است؛
اول این که متوسط ارزش افزوده بخش کشاورزی در چند سال اخیر بالای ۲۰ درصد بوده است و از طرفی ۵۰ درصد مردم استان به طور مستقیم یا غیرمستقیم در بخش کشاورزی فعالیت می کنند بنابراین وقتی بیشترین درصد اشتغال و ارزش افزوده و افراد ذی نفع مربوط به این بخش است باید هم کشاورزی در استان محور توسعه باشد.
ضمناً کشاورزی در استان امنیت محور است؛ علاوه بر این، کشاورزی بر حوزه سلامت هم تأثیرگذار است؛ بنابراین با توسعه آن به طور قطع علاوه بر امنیت و سلامت، اشتغال و تولید هم رونق می گیرد. ضمناَ می توان از خشکسالی هم به عنوان یک فرصت در تولید محصولات استراتژیکی مانند زعفران و محصولات مقاوم به خشکسالی اشاره کرد.