تبعید برای حجاب
خیرگی زنان گناباد
حقیقتاٌ بنده بیست روز است که به این قریه وارد شده ام ، بیست نفر زن گنابادی در معابر ندیده مگر فقط خانواده های مامورین ، دراین موضوع از طرف ادره ی شهربانی یا حکومت هم قصوری نشده ،زیرا به طوری که عرض شد زنی در کوچه وبازار دیده نمی شود که مامورین موظف بتوانند انجام وظیفه نمایند.
یکی خیرگی خود زنها و دیگر مسبب بودن چند نفر از منتفذین محلی که اسامی برخی آنان که در این مدت قلیل توانسته ام به هویت و روحیه آنان شناسایی حاصل نمایم و …
محقق کتاب در مقدمه آن به مفقود و یا ناقض بودن بعضی از اسناد اشاره می کند ولی با در نظر نگرفتن این کمبود ها ، آمار وتعداد نامه خود بیانگر نتایج جالب توجهی می باشد.
ایالت خراسان بیشترین نامه نگاری را دارا می باشد ،با حدود ۹۶ نامه، شهرستان گناباد که موضوع مورد نظر ما می باشد ۱۹ نامه از این کتاب را در بر می گیرد. این در حالی می باشد که مثلا:
ایالت لرستان ۲ نامه ، ایالت خورستان ۳ نامه ، ایالت کردستان ۴ . نامه ، ایالت همدان ۹ نامه ، ایالت مازندران 9 نامه ، ایالت فارس ۱۳ نامه و ایالت گیلان 16 نامه داشته اند که بین مرکز و شهرستانها رد وبدل شده است
… وخود حدیث مفصل بخوان از این مجمل !!!
باید این حقیقت را پذیرفت که نسبت به کشف حجاب در همه جای این سرزمین یک نوع نگاه حاکم نبوده است و مردمان هرمنطقه واکنش های متفاوتی نشان داده اند .
از این رو بی جهت نبوده است که بزرگترین مخالفت ها نسبت به کشف حجاب از سرزمین خراسان ( قیام مسجد گوهرشاد ) انجام گرفته است. و رضا خان تلگراف می زند : مسجد چیست ، بهلول کیست ، آتش.
و رحمت خدا بر بزرگ مرد مبارزه با کشف حجاب، استاد بزرگ و همشهری غریبمان " مرحوم علامه بهلول".
مطالعه این صفحات که منتخبی از نامه های مربوط به گناباد است را به همه دوستان جوان توصیه می شود .
نامه ۳۱۲ کتاب، صفحه ۱۷۶
رونوشت گزارش دفتر پست و تلگراف گناباد به ریاست الوزرا،۳۱ خرداد ۱۳۱۴ به عرض می رساند ، اصولاً در قصبه گناباد و شانزده قریه اطراف امر کشف حجاب به هیچ وجه پیشرفت ندارد، حقیقتاٌ بنده بیست روز است که به این قریه وارد شده ام ، بیست نفر زن گنابادی در معابر ندیده مگر فقط خانواده های مامورین ، دراین موضوع از طرف ادره ی شهربانی یا حکومت هم قصوری نشده ،زیرا به طوری که عرض شد زنی در کوچه وبازار دیده نمی شود که مامورین موظف بتوانند انجام وظیفه نمایند.
یکی خیرگی خود زنها و دیگر مسبب بودن چند نفر از منتفذین محلی که اسامی برخی آنان که در این مدت قلیل توانسته ام به هویت و روحیه آنان شناسایی حاصل نمایم و اسامی انان نیز طی همین گزارش معروض و با قلم قرمز علامت گذاره شده می باشند.
در حالی که دور ترین قریه از قراء معروض بیدخت و قوژد است که تا قصبه جویمند ۱۲ کیلومتر مسافت دارد، بقیه قرا هر کدام از سه تا شش کیلومتر مسافت ندارند.
آقای آراسته رئیس مالیه کفیل حکومت این موضوع را به مردم متذکر ، ولی متاسفانه به طوری که گویند بارها در چنین مجالسی با لحن شدیدتر نیز اخطار شده ولی منتج به نتیجه نشده است سهل است.
ودرخاتمه صورتی از اشخاص معروف که در مجلس جشن معروض بدون خانم خود حاضر بودند تدوین و با مشخص نمودن عده ای که مانع از پیشرفت این امر مقدس می باشند تلویاٌ از لحاظ عالی می گذرد. فدوی به نام شاه پرستی و دولت خواهی و استقبال ار هر قانونی که آن را مقدس شمرده و از عدم پیشرفت آن متاسف می شود مراتب را گزا